Poradnik
Klienci samozatrudnieni i formularz T2125: zasady, których potrzebuje księgowy
Osoba prowadząca jednoosobową działalność (sole proprietor) wykazuje dochód z działalności lub wolnego zawodu na formularzu T2125 razem z osobistym zeznaniem. Tu zebrano, co przewodnik CRA T4002 mówi o tym, co przygotowuje księgowy: rok obrotowy, metodę rozliczania, linie kosztów, miejsce pracy w domu, dokumentację i terminy.
Kto składa T2125
T4002 dotyczy sole proprietors — osób fizycznych prowadzących działalność bez spółki, z dochodem z działalności, wolnego zawodu lub prowizji (rolnicy i rybacy używają T2042 i T2121) — oraz wspólników spółek osobowych. Korporacja nie składa T2125 — ma własne zeznanie.
Dochód trzeba wykazywać, a koszty można odliczać od dnia rozpoczęcia działalności — gdy zaczyna się istotna aktywność, która jest zwykłą częścią biznesu lub jest potrzebna do jego uruchomienia. Badanie, czy warto zacząć, to jeszcze nie ten moment; zakup towaru lub sprzętu na start — zwykle tak.
Rok obrotowy i metoda rozliczania
- Okres rozliczeniowy (fiscal period) nie może być dłuższy niż 12 miesięcy; może być krótszy, gdy działalność się zaczyna lub kończy.
- Osoby samozatrudnione zwykle kończą rok 31 grudnia. Osoba uprawniona do innego końca roku uzgadnia dochód formularzem
T1139. - Dochód z działalności i wolnego zawodu wykazuje się metodą memoriałową (accrual). Metodę kasową (cash) mogą stosować tylko rolnicy, rybacy i samozatrudnieni agenci prowizyjni.
- W metodzie memoriałowej koszt odlicza się w roku jego poniesienia, niezależnie od tego, czy został już zapłacony.
Linie kosztów, które księgowi wypełniają najczęściej
Część 4 formularza T2125 wymienia koszty według numerów linii. Każda linia to standardowa pozycja sprawozdania finansowego (przewodnik RC4088, GIFI). Najczęstsze:
| Linia | Koszt | Na co uważać |
|---|---|---|
8521 | Advertising — reklama | |
8523 | Meals and entertainment — posiłki i rozrywka | Co do zasady 50% mniejszej z kwot: poniesionej i rozsądnej |
8690 | Insurance — ubezpieczenia | Ubezpieczenie komercyjne budynków, maszyn i sprzętu. Ubezpieczenie samochodu — w 9281, biura w domu — w 9945; ubezpieczenie na życie co do zasady nie |
8710 | Interest and bank charges — odsetki i opłaty bankowe | Nie kapitał; nie odsetki od pożyczki na cele prywatne lub na zaległy podatek |
8760 | Business taxes, licences and memberships — opłaty, licencje, składki członkowskie | |
8810 / 8811 | Office expenses / stationery — koszty biura / materiały biurowe | |
8860 | Professional fees — usługi prawne i księgowe | |
8910 | Rent — najem | |
9060 | Salaries, wages and benefits — wynagrodzenia | Łącznie ze składkami pracodawcy na CPP i EI. Nigdy „pensja” ani wypłaty samego właściciela |
9200 | Travel — podróże | |
9281 | Motor vehicle expenses — samochód (bez CCA) | Tylko część firmowa, poparta ewidencją kilometrów |
9936 | Capital cost allowance (CCA) — amortyzacja | Majątek amortyzowany odlicza się przez kilka lat, nie od razu |
9945 | Business-use-of-home — biuro w domu | Zobacz niżej: warunki i limit |
Biuro w domu (linia 9945)
Miejsce pracy w domu się kwalifikuje, jeśli jest głównym miejscem prowadzenia działalności albo jeśli służy wyłącznie do działalności i jest regularnie i stale używane do spotkań z klientami lub pacjentami.
- Odlicza się rozsądną część ogrzewania, prądu, ubezpieczenia domu, sprzątania, podatku od nieruchomości, odsetek od kredytu hipotecznego i CCA — na przykład powierzchnię miejsca pracy do całkowitej powierzchni domu. Najemca odlicza odpowiednią część czynszu.
- Dla pokoju, w którym się też mieszka, mnoży się przez liczbę godzin użytku firmowego na 24, a za dni, gdy firma nie działa, zmniejsza się dalej.
- Ten koszt nie może utworzyć ani powiększyć straty. Niewykorzystana część przechodzi na następny rok.
- Odliczanie CCA od domu oznacza, że przy jego sprzedaży zadziałają zasady zysku kapitałowego i odzyskania amortyzacji (recapture).
Przykład z T4002: domowy żłobek, dni robocze 7:00–17:00
Samochody: limity na 2025 r.
- Samochody osobowe klasy 10.1 nabyte od 1 stycznia 2025: kwota wzrasta z 37 000 $ do 38 000 $ bez podatku.
- Maksymalny odliczalny koszt leasingu dla nowych umów od 1 stycznia 2025: z 1 050 $ do 1 100 $ miesięcznie bez podatku.
- Odsetki od pożyczki na zakup samochodu osobowego też są ograniczone — oblicza je Chart B na formularzu.
Dokumentacja
Przechowuj dokumenty każdej transakcji potwierdzające przychody i koszty — faktury, paragony, dowody wpłat, wyciągi bankowe, zrealizowane czeki — co do zasady przez sześć lat od końca ostatniego roku podatkowego, którego dotyczą, osobno dla każdej działalności. Nie wysyła się ich z zeznaniem, ale CRA może o nie poprosić.
Terminy w 2026 r. (zeznania za 2025)
| Data | Co |
|---|---|
| 28 lutego 2026 | Druki i zestawienia T4 i T4A — dla klientów zatrudniających pracowników |
| 15 marca 2026 | Pierwsza zaliczka na 2026 (dochód z działalności, wolnego zawodu lub prowizji) |
| 30 kwietnia 2026 | Zapłata zaległości za 2025 |
| 15 czerwca 2026 | Zeznanie za 2025 dla samozatrudnionych (i ich małżonka lub partnera); druga zaliczka |
| 15 września 2026 | Trzecia zaliczka |
| 15 grudnia 2026 | Czwarta zaliczka |
15 czerwca to termin tylko na złożenie zeznania. Odsetki od zaległości biegną od 30 kwietnia.
Pytania
- Czy samozatrudniony konsultant może rozliczać się metodą kasową?
- Nie. T4002 dopuszcza metodę kasową tylko dla rolników, rybaków i samozatrudnionych agentów prowizyjnych; pozostali stosują metodę memoriałową.
- Klient pracuje z domu, ale z klientami spotyka się gdzie indziej. Czy może użyć linii 9945?
- Tak, jeśli miejsce pracy w domu jest jego głównym miejscem prowadzenia działalności. Druga droga — regularne spotkania z klientami w domu — działa tylko wtedy, gdy pomieszczenie służy wyłącznie działalności.
- Czy biuro w domu może utworzyć stratę?
- Nie. Koszt jest ograniczony dochodem z działalności przed tymi kosztami; reszta przechodzi na następny rok.
Oficjalne źródła
- T4002 — Find out if this guide is for you; What's new for 2025 · z dnia 16 kwietnia 2026
- T4002 — Chapter 1, General information · z dnia 16 kwietnia 2026
- T4002 — Chapter 3, Expenses · z dnia 16 kwietnia 2026
- T2125 Statement of Business or Professional Activities (2025) · z dnia 9 lutego 2026
Ta strona prostymi słowami objaśnia oficjalne publikacje. Ma charakter informacyjny, nie jest profesjonalną poradą i nie zastępuje dokumentów, które cytuje: otwórz źródło, zanim na nim polegasz.
Czytaj dalej
- GST/HST dla księgowych: rejestracja, okresy rozliczeniowe i terminyKiedy klient musi zarejestrować się do GST/HST, jaki okres rozliczeniowy przydziela CRA, kiedy złożyć deklarację i zapłacić oraz dlaczego księgowi nie mogą stosować quick method — według przewodnika RC4022.
- Potrącenia płacowe: typy płatników, terminy i kary za spóźnienieCo potrąca pracodawca, kto jest regular, quarterly lub accelerated remitter, kiedy przypada każda wpłata, kary za spóźnienie i lutowy termin na druki T4 — według przewodnika CRA T4001.
- Kalendarz podatkowy księgowego: co i kiedy, miesiąc po miesiącuPowtarzające się terminy małej firmy — wpłaty płacowe, druki T4, zaliczki, daty 30 kwietnia i 15 czerwca, deklaracje GST/HST — każdy z przewodnikiem CRA, z którego pochodzi.
Masz pytanie, na które ta strona nie odpowiada?
Zapytaj Immer. Szuka w tych samych oficjalnych publikacjach, cytuje każdą z datą i mówi wprost, gdy nie obejmują one Twojego pytania.